Oficjalna strona Gminy Kęsowo

Vinaora Nivo SliderVinaora Nivo SliderVinaora Nivo SliderVinaora Nivo SliderVinaora Nivo SliderVinaora Nivo Slider

Położenie gminy

 

Gmina wiejska Kęsowo jest położona w za
chodniej części powiatu tucholskiego, przy drogach wojewódzkich z Tucholi do Chojnic i z Tucholi do Sępólna Krajeńskiego.

 

Zajmuje powierzchnię 108,8 km2, z których 85,4 km2 (78,51 % powierzchni  gminy ogółem) przypada na użytki rolne oraz zaledwie 13,4 km2 (12,33 % powierzchni ogółem) stanowią lasy i grunty leśne. Struktura użytkowania gruntów charakteryzuje się największym w powiecie udziałem użytków rolnych, przy jednocześnie niskim udziale lasów i gruntów leśnych. Należy podkreślić, że w gminie Kęsowo łąki i pastwiska zajmują powierzchnię 13,0 km2. Największy nie tylko w powiecie obszar łąk ma względnie wysoką wartość produkcyjną i unikatową wartość ekologiczną. Na terenie gminy znajduje się gęsta sieć małych cieków i kanałów.Większe znaczenie ma jedynie rzeka Kicz, a z jezior:

  • Kęsowo
  • Żalno
  • Grochowskie
  • Tuchółka

 

Obszary chronione (prawie wyłącznie chronionego krajobrazu) zajmują ponad 30 % ogólnej powierzchni gminy.

 

Na terenie gminy Kęsowo mieszkało w 2002 roku 4430 osób, z których 1291 osób (29,1 % ludności ogółem) było w wieku przedprodukcyjnym, 2605 osoby (58,8 % ludności ogółem) w wieku produkcyjnym oraz 534 osoby (12,1 % ludności ogółem) w wieku poprodukcyjnym. Gęstość zaludnienia w 2002 roku wynosiła w gminie Kęsowo 40,7 osoby/km2 i była znacznie niższa niż średnio w województwie kujawsko-pomorskim - 115osób/km2.

Gmina Kęsowo charakteryzuje się specyficznie rozwiniętą siecią osadniczą. Funkcję ośrodków gminnych w zakresie obsługi mieszkańców pełnią dwie wsie o bardzo zbliżonej liczbie mieszkańców - położona w północnej części gminy wieś Żalno oraz w południowej jej części wieś Kęsowo. Obydwa ośrodki są w porównywalnymstopniu wyposażone w instytucje obsługi mieszkańców.

Opracował: dr inż. Mieczysław Stachowiak

 


 Rzeźba terenu 

 

Obszar gminy Kęsowo charakteryzuje się bardzo urozmaiconą rzeźbą terenu, co znalazło także wyraz w lokalnym nazewnictwie. Występują zatem Góry Karpaty, Góry Kozackie czy Góra Ludwika

 

Gmina położona jest na falistej równinie wysoczyzny morenowej, której wyniesienie osiąga średnio od 125 do 130 m n.p.m. W jej obrębie wyraźnie zaznaczają się liczne formy o genezie glacjalnej i fluwioglacjalnej. Są to przede wszystkim pagóry morenowe na północny - zachód od Barlewnicy, osiągające wysokość 166,8 m n.p.m. (najwyżej wyniesiony punkt gminy). Występują także dwa wały ozów, oborowski (w niecce glacjalnej na południe od Oborowa) oraz Pamiętowo - Kęsowo. Na południe od Kęsowa po obu stronach ozu występują pagóry drumlinów. Poza opisanymi formami rzeźbę urozmaicają doliny rzeczne oraz obniżenia genezy wytopiskowej bądź rynnowej, w których dnach występują jeziora lub tereny podmokłe.

Największą z dolin tworzy rzeka Kamionka. W obrębie gminy znajduje się jej lewa część, której długość wynosi ponad 8,5 km. Szerokość doliny jest znaczna, lokalnie dochodząc do 1,5 km, przy czym należy zaznaczyć, iż samo dno posiada urozmaiconą rzeźbę. Wyraźną dolinę posiada także Kicz. Od jez. Tuchółka ciek ten wykorzystuje z pewnością dno zanikłego jeziora, które obniża się do 108,4 m n.p.m. i stanowi najniżej położony punkt na obszarze gminy. Następnie po 2 km dolina zwęża się do kilkunastu metrów. Na zboczach dolin Kiczy i Kamionki odsłania się kopalny sandr.

Ciek Wytrych odwadniający zmeliorowane obszary na południowy - wschód od Oborowa, jest związany z niewyraźną formą morfologiczną rynny subglacjalnej, choć lokalnie deniwelacje w jego otoczeniu mogą dochodzić do kilku metrów (wieś Drożdzienica). W ukształtowaniu powierzchni północnej części gminy, charakterystyczne są obniżenia rynnowe jezior Głęboczek - Żalno oraz Grochowickie - Silno - Piastoszyn.

Opracował: dr Roman Dysarz

 

 Gmina4
 Gmina8
 Gmina3

 


Zagrożenie erozją gleb

 

W związku z dużym zróżnicowaniem rzeźby terenu zagrożenie erozją gleb występuje na względnie dużym obszarze, chociaż poziom zagrożenia jest niewielki.

 

W przypadku erozji wodnej są to zbocza obniżeń wytopiskowych, rynien subglacjalnych i dolin cieków (Kamionka, Kicz) o większym nachyleniu. Przestrzennie zagrożone obszary występuj w okolicach:

  • Obrowa
  • Kęsowa
  • Tuchółki
  • Ludwikowa
  • Adamkowa
  • Bralewnicy

Lokalnie może wystąpić erozja wąwozowa w stopniu średnim (III), przede wszystkim w południowej części gminy. W związku z luźnym podłożem, na którym rozwinęły się gleby, są one również zagrożone erozją eoliczną. Obszary zagrożone tym typem erozji występują w formie płatów w centralnej i południowej części gminy (Żalno, Jeleńcz, Kęsowo, Ludwikowo).

 


Klasyfikacja gleb

 

Gmina Kęsowo posiada tereny o łącznej powierzchni równej 10882 ha.

 

Użytki rolne stanowią największą część obszaru gminy i wynoszą 8270,23 ha (76 %), w tym grunty orne 6924,33 ha (63,63 %) i użytki zielone 1345,9 ha (12,37 %). Pozostała część to: lasy 1244,83 ha (11,44%), grunty pod wodami 355,22 ha (3,26%), nieużytki 434,91 ha (4 %) i tereny pozostałe 576,81 ha (5,3 %).

Gleby gminy Kęsowo to w przeważającej mierze gleby bielicowe, pseudobielicowe i brunatne powstałe na utworach piaszczystych. Są to tereny o średniej przydatności rolniczej. W klasyfikacji gmin według wielkości wskaźnika rolniczej przestrzeni produkcyjnej gmina Kęsowo zajmuje 36 miejsce na 55 gmin byłego województwa bydgoskiego ze wskaźnikiem - 63,4. O takiej klasyfikacji decyduje przede wszystkim dominujący odsetek gleb niższych klas (IV, V i VI) - 46%, niemniej jednak uwidacznia się także obecność gleb wysokiej jakości. W aerale gleb pod użytkami zielonymi przeważają gleby klasy IV, V i VI.

 Gmina6
 Gmina9
 Gmina7


 Zasoby leśne Gminy Kęsowo

 

Pod względem regionalizacji przyrodniczo-leśnej gmina położona jest w granicach III Krainy Wielkopolsko-Pomorskiej w obrębie Dzielnicy Pojezierza Krajeńskiego. Przynależność do jednej krainy przyrodniczo-leśnej sprawia, że na jej obszarze stosuje się w miarę jednorodne zasady postępowania hodowlanego w lasach.

 

Większa część terenów leśnych gminy położona jest przy południowej granicy jednego z największych kompleksów leśnych Polski - Borów Tucholskich. Lesistość gminy, według powszechnej ewidencji gruntów na dzień 1.01.2004 r. wynosi 11,4 %, co daje gminie ostatnie miejsce w powiecie tucholskim. Stanowi ją powierzchnia lasów w wysokości 1244 ha, w tym zawarte są grunty związane z gospodarką leśną jak: drogi, linie energetyczne biegnące przez tereny leśne, grunty pod różnymi obiektami służącymi gospodarce leśnej (w myśl ustawy są kwalifikowane jako lasy). Powierzchni leśnej sensu stricte jest na terenie Gminy Kęsowo 1195 ha (według danych z nadleśnictw oraz planów urządzania lasów nie stanowiących własności Skarbu Państwa). Dla porównania Powiat Tucholski, który ma największą lesistość w skali województwa kujawsko-pomorskiego ( 22,6 % ) oraz dużo wyższą niż Polska ( 28,5 % ) ma wskaźnik 48.6%

 

 

 

 

HERB szary

Dane kontakowe

Urząd Gminy w Kęsowie


ul. Główna 11
 89-506 Kęsowo


Telefony: 52 3344091, 52 3344089
Fax: 52 3344022
Adres e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie obsługi JavaScript.